قەرەیلان: داگیركەری تورك گیریخواردووە بەرانبەر بەرخۆدانی گەریلا

«ئێستا لەنێوان ئێمەو پارتی پەیوەندی هەیەو هەندێك دۆست نێوەندگیری دەكەن شەڕ روونەدات»

یەک مانگ لەمەوپێش



ئارا ئیبراهیم

ئەندامێكی بەڕێوەبەری كۆمیتەی پارتی كرێكارانی كوردستان (پەكەكە) دەڵێت:» ئێستا لەنێوان ئێمەو پارتی پەیوەندی هەیەو هەندێك دۆست نێوەنگیری دەكەن شەڕ روونەدات»، دەشڵێت:» داگیركەری تورك گیریخواردووە بەرانبەر بەرخۆدانی گەریلا».

موراد قەرەیلان ئەندامی كۆمیتەی بەڕێوەبەری پەكەكە بەشداری لەبەرنامەیەكی تایبەتی تەلەڤزیۆنی ستێرك تی ڤیدا و شیكردنەوەی بۆ رووداوەكانی مەتیناو هەوڵەكانی سوپای تورك بۆ داگیركاری راگەیاند.

موراد قەرەیلان ئاماژەی بەوەكرد لەئێستادا دۆزی ئازادی گەلی كورد لەسەردەمێكی زۆر گرنگدا تێدەپەڕێت، لەسەر تێكۆشانی ئازادی گەلی كورد پلانی دوژمن و نەیارەكان هەیە وەك دەزانرێت لەباكوری كوردستان رێبەر ئاپۆ لەساڵی 2013دا ئاگربەستێكی راگەیاندو دوو ساڵ بەردەوام بوو، بەڵام دەوڵەتی تورك بینی كە ئاگربەستەكە لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا دەستی گەلی كورد بەهێز دەكات و وادەكات كورد لەهەرێمەكەدا ببێتە هێزێك. بۆ ئەوەش لەگەڵ ئەوەی چاوپێكەوتنەكان گەیشتنە ئەنجامێك و پەیامی هاوبەش بڵاوكرانەوە، بەڵام ئەردۆغان قبوڵی نەكردو لەگەڵ پارتە توندڕەوەكانی وەك باخچەلی و دۆغو پەرینچەك كەدوژمنی گەلی كوردن، هاوپەیمانی بەست و لەبەرانبەر تەڤگەرەكەیان هێرشێكی گشتگیری دەستپێكرد.

موراد قەرەیلان باسی لەوەشكرد لەسەر باشوری كوردستانیش داگیركەری دەیەوێت هەنگاو بەهەنگاو خاك داگیربكات. دوای داگیركردنی حەفتانین و بەشێك لەخواكوڕك وەك دەزانرێت لە (23 – 24)ی نیسانی ئەمساڵدا هێرشێك لەبەرانبەر هەرێمەكانی مەتینا، زاپ و ئاڤاشین دروست بوو. ئەمڕۆ (50) رۆژی لەدوای خۆی بەجێهێشت.

ئەو ئەندامەی كۆمیتەی بەڕێوەبەری پەكەكە پێشیوابوو لەسەردەمێكی بەم شێوەیەشدا كەهێرشی فراوان لەبەرانبەریان ئەنجامدەدرێت، ئایا چۆن هێرش دەكەنەسەر پێشمەرگە؟ وتیشی:»ئایا ئەمە دەچێتە عەقڵەوە؟ بۆچی بەدەستی خۆمان بەرەیەكی دیكەی شەڕ لەبەرانبەری خۆمان بكەینەوە؟ هەر كەسێك كە كەمێك ژیر بێت و لەشەڕێكی بەم شێوەیەدا بێت، لەشەڕی مان و نەماندا بێت، چۆن بەرەی دووەمی شەڕ لەدژی خۆی بكاتەوە؟ هەم لەشوێنێكی وەك مەتینا!».

موراد قەرەیلان ئەوە دووپاتدەكاتەوە كە « پلانیان هەیە كە ئیلاو بیلا پێشمەرگە لەبەرانبەر گەریلا بۆ شەڕ بەكاربهێنن، ئێمەش هیچ فەرمانێكمان نەداوە كە لەدژی پێشمەرگە شەڕ بكرێت و تەڤگەرەكەمان بەهیچ شێوەیەك بڕیارێكی بەم شێوەیەی نەداوە. ئێمە شەڕی كورد و كورد لەم سەردەمەدا وەك كارەسات دەبینین، وەك گەورەترین هەڵە دەبینین».

ئەندامی كۆمیتەی بەڕێوەبەری پەكەكە هێمای بۆ ئەوەشكرد لەسەر ئەم بناغەیە پێویستە باش لە رووداوەكەی مەتینا تێبگەن كاتژمێر چواری سەرلەبەیانی لەدوو لاوە، بەهەموو ئامێرێكی شەڕو بە ئۆتۆمبێڵی زرێپۆش، خۆیان بۆ شەڕ ئامادە كردو هاتنە ناو هەرێمەكانی گەریلا، بە راستی هیچ واتایەكی نییە، ئەو هەرێمانە هەرێمی سەربازین و (25) ساڵە پێشمەرگە نەچووەتە ئەو هەرێمانەو هەرێمێكە لەژێر كۆنتڕۆڵی گەریلادایە.

 موراد قەرەیلان ویشی:»بێ ئەوەی ئاگادارییەك بدەن هەڵیانكوتایە سەر هەرێمەكە، ئایا سەد ئۆتۆمبێڵی سەربازیی زرێپۆش راستە؟ دەڵێن، (ئێمە لەوێ سەروەرین، بۆ ئەوەی لەگردێك بچین بۆ گردێكی دیكە، یان بچینە شوێنێكی پێویست، فەرمان لەكەس وەرناگرین. ئێمە لێرەین و ئێمە سەروەرین)، قەرەیلان وتی:»سەر سەری من، باشە تۆ سەروەری. كاكی خۆم پێنج كیلۆمەتر نزیكی لەوێ شەڕ هەیە، ئێستا بچۆ لایەكەوە، بۆچی هاوكاری توركیا دەكەی؟، تو سەروەربە باشە. دۆخێكی نائاسایی هەیە، وا دەیبینی لەبەرانبەر دوكەڵ هەیە، زەویەكان دەسووتێن و فڕۆكە دەگەڕێت، تۆپ كاردەكات و تۆش هاتوویت و لەپشتەوە دەستت بەجووڵە كردووە. ئەمە تاچ رادەیەك دۆخێكی مرۆڤییە، ئەمە تا چ رادەیەك یاساییەو تاچ رادەیەك كوردپەروەرییە؟».

بەرێوەبەری كۆنسەی پەكەكە وتی:»ئێستا لەنێوان ئێمەو پارتی پەیوەندی هەیە، هەندێك دۆست نێوەنگیری دەكەن. لەم رۆژەدا كەئێمە لەسەدەی (21)داین، هەموو مرۆڤێك كێشەكانی بەگفتوگۆ و دیالۆگ چارەسەر دەكەن، باشە، ئێمەی كورد بۆچی بەدیالۆگ كێشەكانمان چارەسەر ناكەین، بۆچی دەیانەوێت بەسەربازیی بیكەن، بەبێدەنگی، سەربازو لەناكاودا هێرش دەكەن، بۆچی، هۆكار چییە و ئەمە لەخزمەتی كێدایە؟».

«ئێستا لەباكوری مەتینا لەهێڵی كێستێ و گردی زەندورا، هەرێمی زاپ لەقەڵای بەدەوێ، لەئاڤاشین لەدۆڵی ماران و لەگردی مەرڤانۆس داگیركەری تورك گیریخواردووەو ناتوانێت پێشبكەوێت، ئەو بەرخۆدانەی ئەمڕۆ لەگردی زەندورا و مەرڤانۆس دەكرێت، بۆ هەموو كوردێك جێگەی شانازیی و شادومانیە. بە راستی كوڕ و كچە كوردەكان بەشێوازێكی نوێ، ئەمە (47) رۆژە لەبەرانبەر داگیركەری تورك بەرخۆدان دەكەن و رێگەنادەن داگیركەری تورك پێشڕەوی بكات...فڕۆكە، تۆپ هەموو جۆرە گازی ژەهراوی بەكاردەهێنن، بەڵام داگیركەری ناتوانێت بەرخۆدانی گەریلا بشكێنێت. لەبەرانبەر گەریلا گیری خواردووە».

قەرەیلان ئاماژە بەكارێكی مەترسیدار دەكات كە سوپای تورك «خائینان» لە دژی گەریلا بەكاردەهێنن، وتی:»بۆ ئەوەی بتوانن گردی زەندورا بگرن، كورد بەكاردەهێنن، لەنێو جاشەكانی سێگركێدا كوردی خائین هەیە، دەیانەوێت ئەوان بخەنە تونێلەكانی شەڕ لە زەندورا، بەڵام ناتوانن. كورد دەخەنە پیش خۆیان و دەیانەوێت بەدەستی كورد ئەم بەرخۆدانە بشكێ.

قەریلان پێشیوابوو كە «ئێمە بمانەوێت و نەمانەوێت، ئەو بڕیارو دەستوەردانەی پارتی لەسەر چیای مەتینا، بۆ توركیا دەبێتە پشتگیری و بۆ بەرخۆدانی گەریلا لەگردی زەندورا تێكبچێت، هەوڵدانێكە، ئەوان دەتوانن بڵێن وانییە، بەڵام بمانەوێ و نەمانەوێ تەڵەكە بەم شێوەیەیە، راستەوخۆ یان ناڕاستەوخۆ ئەو رۆڵە دەبینن».

موراد قەرەیلان نهێنییەك ئاشكرا دەكات و دەڵێت:» بەڕاستی شتێكی شاراوە بوو، تا ئێستا من دەمگوت ئەگەر كاك مەسعود ببینم، ئەو شتەی پێڕادەگەیەنم، یان بەرپرسانی پارتی ببینم پێیان دەڵێم، بەڵام ئێستا بۆ رای گشتی كورد ئاشكرای دەكەم، بەر لەچەند مانگێك لە رێگەی هەندێك دۆست، دەوڵەتی تورك هەتا تەیب ئەردۆغان خۆی، داوای لەئێمە كردبوو كە (لەناو توركیا واتە باكوری كوردستان ئێوە ئاگربەست رابگەیەنن، ئێوە لەبەشەكانی دیكەی كوردستان هەرچیەك دەكەن، ئێمە سەرقاڵی نابین)، واتە لەگەڵ ئێمەدا ئاگربەست رابگەیەنن، ئەوەتە شەڕتان لەگەڵ پارتی هەیە، بڕۆن لەگەڵ ئەوان شەڕ بكەن. ئەمە یاری دوژمنە. پێویستە لەبەرانبەر ئەم یارییەی دوژمن هوشیار بین».

موراد قەرەیلان ئاماژەی بە ئامانجەكانی پارتی بۆ مەتینا كردو باسی لەوەكرد لەسەر مەتینا دۆڵ و كەندێكی زۆر گرنگ هەیە، كە مەتینا دەكات بە دوو بەشەوە. هێزەكانی پارتی دیموكراتی كوردستان (پارتی) لەوێ جێگیر بوون. لەوێ لەحەوت شوێن و خاڵدا خۆیان جێگیركردووە، «هێزەكانی ئێمەش لەو شوێنانەوە نزیكن، ئەمڕۆ زانیارییان پێدام، كە بەرەو ئێمە رێگا دروستدەكەن. نێوانمان (200) بۆ (300) مەترە».

ئێمە (40) ساڵە لێرەین، بۆ تا ئێستا ئەوەتان نەدەوت، بابەتی دووەم ئەوەیە، لەئاگربەستی 2013دا، كە رۆڵی كاك مەسعودیشی تێدا بوو، بەڕەزامەندیی ئەوان و بەقبوڵكردن و پەسەندكردنی هەمووان ئێمە گەریلاكانمان لەباكوورەوە كشاندەوە بۆ باشووری كوردستان، ئەو كاتە هەموویان ئەوەیان قبوڵ بوو

 

قەرەیلان دەشڵێت:» هێزەكانمان لێمان دەپرسن و دەڵێن، (ئێمە چی بكەین؟) ئێمەش وتمان، ‹هەڤاڵان ئێستا راوەستن. یانی بڵێیت كارێك بكەن، كە رێگاكە بهێنن تاشوێنەكەی ئێوە؟› یانی بابەتێكی هەستیاری لەو جۆرە لەگۆڕێدایە، لەوێ سەنگەری شەڕ دروست دەكەن، حەفارە و شۆفڵ و زرێپۆشیان هێناوە، لەهەمان كاتدا بەرەو كامپەكانی هەڤاڵانمان دەڕۆن».

هاوكات موراد قەرەیلان وتیشی: »ئێمە (40) ساڵە لێرەین، بۆ تا ئێستا ئەوەتان نەدەوت، بابەتی دووەم ئەوەیە، لەئاگربەستی 2013دا، كە رۆڵی كاك مەسعودیشی تێدا بوو، بەڕەزامەندیی ئەوان و بەقبوڵكردن و پەسەندكردنی هەمووان ئێمە گەریلاكانمان لەباكوورەوە كشاندەوە بۆ باشووری كوردستان، ئەو كاتە هەموویان ئەوەیان قبوڵ بوو، دوای ئەوە دەوڵەتی تورك پرۆسەی ئاشتیی تێكداو خواستی بەشەڕ كۆتایی بە ئێمە بهێنێت، لە باكوورو باشوور لەهەموو شوێنێكدا هێرشی كردە سەرمان».

بەڕێوەبەری پەكەكە وتیشی:»ئێستا لەمەتینا دۆخێكی مەترسیدار هەیە، هەموو ساتێك ئەگەری ئەوە هەیە لەنێوان ئێمە و پارتیدا شەڕ رووبدات، من بۆ ئەوە بانگەوازم هەیە و لەپێش هەمووانەوە داوا لەكۆنگرەی نەتەوەیی كوردستان (كەنەكە) دەكەم، داوا لەهەموو حزبە سیاسییەكانی هەر چوار پارچەی كوردستان دەكەم، بەڕاستی ئێستا دۆخێكی جددی هەیە ئێمە نامانەوێت شەڕی كوشتنی خوشك و برا رووبدات، بەڵام خۆیان خستووەتە ناو شەڕەكەی ئێمە».

«داوا دەكەم بەرپرسانی پەدەكەو یەنەكە، گۆڕان، یەكگرتوو، كۆمەڵ، زەحمەتكێشان، سۆسیالیست، حزبی شیوعی، هەموو رۆشنبیران، هونەرمەندان، رێكخراوە مەدەنییەكان لەبەرامبەر ئەوەدا هەڵوێستیان هەبێت و بڕۆن بۆ ئەوێ،  رەنگە مرۆڤ نەتوانێت بڕوات بۆ ئاڤاشین و زاپ و هەندێك شوێنی تر، چونكە رۆیشتن بۆ ئەو شوێنانە زەحمەتە، بەڵام رێگای مەتینا كراوەیەو رێگاكە دێت تا ناوەند، هەر كەس بیەوێت دەتوانێت بێت و سەیر بكات تابزانێت كێ مافدارە و كێ مافدار نییە. دەستی خۆتان بخەنەسەر رووداوەكە، ئێمە هەرگیز لەدژی سەروەریی حكومەتی هەرێمی كوردستان نین».

«هەموو تەمەنی خۆمم بۆ كوردستان تەرخانكردووە، هەموو هەڤاڵانی تریشمان تەمەنی خۆیان بۆ كوردستان تەرخانكردووە، من ئەو تەمەنەشی ماومە تادوا هەناسە بۆ كوردستانی تەرخان دەكەم، دڵم دەسوتێت و ئاگر دەگرێت. حزبەكەمان نایەوێت، سەرۆكایەتیمان نایەوێت جارێكیتر شەڕی كوردو كورد رووبدات».

«لەسەر شاخی زەندوراو لەهەموو شاخەكاندا سەربازانی تورك ورەیان رووخاوە، ماندو شەكەت بوون، باری دەروونییان تێكچووە، هیچ ورەیان بە بەرەوە نەماوە و بۆ ئەوەش هەموو دوو رۆژ جارێك هەموو سەربازەكان ئاڵوگۆڕدەكەن، ئێمە دوژمنمان چەقاندووەو بە بنبەستمان گەیاندووە، بەڵام ئەو دوژمنە دڕندەیەو بەسەرماندا دێت. ئەگەر ئێوە هاوكاریمان ناكەن، بۆ رێگریمان لێدەكەن و گرفتمان بۆ دروستدەكەن و دێنە سەر رێگامان»، قەرەیلان وای وت.

لەبارەی وردەكاری رووداوەكەی مەتینا موراد قەرەیلان جەخت لەوە دەكاتەوە كە بەپێی راپۆرتی فەرمیی هەڤاڵانیان لەوێ و بەپێی ئەو رووداوەی روویداوەو بەپێی شتە بەرچاوەكان وادیارە رووداوەكە بەمشێوەیە روویدابێت؛ «ئەو هێزە لەلای باكوورەوە یانی لەلای كانی ماسییەوە قۆڵێكی دەستی جموجوڵ كردو قۆڵێكی تریشی لەلای ئامێدییەوە دەستی بەجموجوڵ كرد، ئەو قۆڵەی لە كانی ماسییەوە دێت، هەڤاڵان لەسەر رێگە بۆ ئەوەی رایانبگرن و نەڕوات، بۆ هۆشیاركردنەوەو ئاگاداركردنەوەیان گولـلەیان تەقاندووە، بەڵام راناوەستن و تێدەپەڕن. لەوێ بەدواوە ئەو ئۆتۆمبێلە زرێپۆشە دەتەقێتەوە.

موراد قەرەیلان ئەوە دووپاتدەكاتەوە كە لێكۆڵینەوەیان لەسەر كردو جارێكیتر پرسیاریان لەسەری كرد هەڤاڵانیان هیچ چەكێكی وەك مووشەك، كە ئەو ئۆتۆمبێلە بتەقێنێتەوە و پارچەی بكات و مرۆڤی تیادا بكوژێت، بەكارنەهێناوە، هەڤاڵانی ئەوێش سەریان سوڕماوە، ئەو رووداوە چۆن روویداوە، بەڵام لەو كاتەدا پێنج بۆ شەش فڕۆكەی چاودێری بەئاسمانی ئەو ناوچەیەوە بوون، وتیشی:»ئێمە لەو ئۆتۆمبێلەمان نەداوە، بەڵام ئەوان (پارتی) ئێستا دەڵێن، (پەكەكە خۆی دانی بەوەدا ناوە، كەتەقەی كردووە)، ئێمە بەچەكی كەسی تەقەمان كردووە نەك تەقەیەك، كە زرێپۆشێك تێكبشكێنێت، جگە لەوەش ئەو مرۆڤانە بەپارچەی بۆمب یان بەهۆی تەقینەوەكەوە زیانیان بەرنەكەوتووە، بەڵكو ئەوەندەی ئێمە بەدوایدا چوون، ئەو كەسانە سووتاون. لەبەر ئەوەشە دیارە بەرامبەریان مووشەك، یان رۆكێتی ئاگرین بەكارهاتووە».

ئەو ئەندامەی بەرێوەبەرێتی پارتی كرێكارانی كوردستان داوا دەكات كە دەستەیەك لەهەردوو لایەن پێكبهێنرێت، یان دەستەیەكی سەربەخۆ بێت و لەڕووی تەكنیكییەوە لێكۆڵینەوەی لەسەر بكات، وتی» لەپێناو ئەو مرۆڤانەدا، كە گیانیان لەدەستداوە دەبێت مرۆڤ ئەو لێكۆڵینەوەیە بكات. من ئەوە دەڵێم، كە ئەو كەسانە بێتاوانن».

هەروەها قەرەیلان جەختی لەوەشكردەوە كە» ئێمە ئەوەشمان بۆ روون بووەتەوە، كە زۆرێك لەو كەسانە نازانن دەیانبەن بۆ كوێ، بێگومان ئەوانە مرۆڤی بێتاوانن، كە ژیانی خۆیان لەدەستداوەو شەهیدن، من سەرەخۆشی لەبنەماڵەكانیان، لەكەسوكارەكانیان دەكەم، بۆ هەموو بریندارەكان هیوای چاكبوونەوە دەخوازم، ئەو رووداوە ئێمەی غەمگین كرد، بەڕاستی ئەوە شتێكە، كەهیچ كەسێك خوازیاری نەبوو، ئێمە نامانەوێت لە نێوانماندا شەڕێك رووبدات. ئەو رووداوە بەو شێوەیە پێكهات، لەبەرئەوەش ئێمە دەمانەوێت لێكۆڵینەوەی لەسەر بكرێت».

 

بابه‌تی په‌یوه‌ندیدار