ئەوقافی چەمچەماڵ: ئەوەی زیانی بەرنەکەوتووە و داوای قەرەبوو بکات حەرامە

پرۆفیسۆر پیتەر مەکلارین ڕایگەیاند، لەم سەردەمەدا داواکاریی ئاشتی سەرهەڵدانێکە و گوتی، "دەوڵەتی تورک بیرۆکەکانی ئۆجالانی دەوێت، بەڵام ئیرادەکەی نا، قسەکانی دەوێت، بەڵام بوونی نا. ئاشتییش لەگەڵ ئەودا زیندانی کراوە." پشتیوانی لە پرۆسەی "ئاشتی و کۆمەڵگەی دیموکراتیک" لە گۆڕەپانی نێونەتەوەییدا بەردەوامە. یەکێک لە پشتیوانانی ئەم پرۆسەیەی کە ڕێبەر ئاپۆ پێشەنگایەتی دەکات پەروەردەکار، نووسەر و ئەکادیمیسیەنی کەنەدی پ. پیتەر مەکلارێنە، کە یەکێکە لە تیۆریسیەنە ناسراوەکان لە بواری پێداگۆژیی ڕەخنەگرانەدا. پ. مەکلارین چەند ڕۆژێک لەمەوپێش پەیامێکی بۆ دەم پارتی نارد و پشتیوانیی خۆی بۆ پرۆسەکە دەربڕی. پ. مەکلارین سەبارەت بە بابەتەکە قسەی بۆ ئاژانسی هەواڵی فورات (ANF) کرد و لە دەستپێکی قسەکانیدا سەبارەت بە پرسیاری "لە پەیامەکەتاندا ئاماژەتان بە بانگەوازە مێژووییەکەی ڕێبەری گەلی کورد عەبدوڵا ئۆجالان کرد و وتتان، 'سڵاو لەو بوێرییە دەکەم کە قسەی لە شوێنی چەک هەڵبژاردووە'. بە بۆچوونی ئێوە لەم سەردەمەدا بەکارهێنانی زمانی ئاشتی زۆر زەحمەتە؟" وەڵامێکی لەم شێوەیەی دایەوە: "سەرەڕای هەموو شتێک لەم سەردەمەدا زمانی ئاشتی هەیە. وەکو ئۆجالان کردی. زمانی ئاشتی لە هەناسەی نێوان وشەکاندایە، لە هەناسەی بەر لە وەڵامدانەوەدایە، لە جێی ئامادەکارییە بۆ وەڵامدانەوە، لە جێی ئامادەکاری بۆ وەڵامدانەوە، لەناو بوێریی گوێگرتندایە. ئەو زمانی ئاشتییە لەو شوێنەی کە سۆز مردن ڕەتدەکاتەوە، گۆرانی دەڵێت. لە نامەیەکی سەدان وشەییدایە، لە ناڵەی دایکێکدایە، لە پەرجووی بچووک و لێخۆشبووندایە. لەم کاتەدا قسەکردن لەسەر ئاشتی ئارامبوونەوە نییە؛ سەرهەڵدانە، یاخود ڕاپەڕینێکە. لەناو ئەم گەنگەشەیەدا باوەڕبوون بە هیوای مرۆڤایەتی بە دەنگێکی باشترە. وەکو مۆمێک کە لەبەر با دەلەرزێت، بەڵام هێشتا ڕووناکییەکەی دەدرەوشێتەوە." 'کۆتایی نییە، بەڵکو دەستپێکێکی نوێیە' پ. مەکلارین ئاماژەی بەوە کرد کە ئەو بانگەوازی "ئاشتی و کۆمەڵگەی دیموکراتیک"ـی ڕێبەر ئاپۆ وەکو شێوازێکی سیاسەتی زۆر شکۆمەندانە دەبینێت و بەم شێوەیە بەردەوام بوو، "عەبدوڵا ئۆجالان لە تەنیایی زیندانەوە پەیامێکی نارد کە لە چیا، دۆڵ، باخچەکانی هەنار و لوتکە سەرکەشەکانی چیاکانی کوردستان دەنگی دایەوە. بانگی هاوڕێیانی خۆی کرد کە چەک دابنێن و ئاگری بەرخۆدان بکەنە کڵپەی ژیان. من ئەمە زۆر ڕێزدار دەبینم. لەژێر ئەو ئاسمانەی ماوەیەکی زۆربوو دەنگی فڕۆکەکانی جەنگی لێ بەرزدەبوویەوە، هاوڕێکانی ئۆجالان چەکیان سووتاند. ئەم چالاکییە نە بچووکبوونەوە بوو، نە شکستهێنان، ڕێوڕەسمێکی سەرلەنوێ خاوەندارێتیکردن بوو. دەتوانم بڵێم کە ئەمە گەواهیدەریی بوو شکۆمەندیی ژیان. ئەو تفەنگانەی کە سەردەمانێک سیمبولی ڕاپەڕین بوون، بوونە یادگارییەک و ئەو دەنگانەی لەمێژبوو بیری یەکتریان کردبوو، دەستیان بە ئاخاوتن کرد. ئەمە جووڵەیەکی گێڕانەوەیە کە بە باری کەشتییە ناسکە گریمانەییەکان، دەتوانێت سەرلەنوێ بکەوێتە گەڕ. بێگومان ئەمە بە مانای گەرەنتی نایەت. 'ئاشتی گۆڕانی تێکۆشانە، نەک ملکەچی' لەسەر هەڵوێستی یەکگرتووی ڕێبەر ئاپۆ بۆ ئاشتی و دایالۆگ پ. مەکلارین گوتی، "من کەسێکم لەنێوان دوو نەتەوەدام. هەم هاووڵاتییەکی کەنەدیم هەم هاووڵاتییەکی ئەمریکیم. لە ئێستادا لە دووەم سەردەمی دەسەڵاتداریی دۆناڵد ترەمپدا کە هەوڵدەدات دوایین پایە دیموکراتیکەکانی ئەمریکا پارچە پارچە بکات. هەوڵەکانی دۆناڵد ترەمپ دەبینن، کە چۆن دەیەوێت هێرش بکاتە سەر کەنەدا، ئابوورییەکەی پەکبخات، بیخاتە ژێر ڕکێفی خۆیەوە و بیکاتە ٥١ـەمین ویلایەت. لە وڵاتێک دەبمێنمەوە کە خەون بە شەڕەوە دەبینێت. لە وڵاتێک کە نەوت وەکو چارەنووس، نەتەوەکانی تریش وەکو نێچیرێک دەبینێت. لە وڵاتێک کە هەوڵدەدات لە ڤەنزوێلا لە ڕێی شەڕەوە ڕژێم بگۆڕێت، پاڵپشتیی دارایی ڕووخانی غەززە دەکات، لەناوبردن بە 'خۆپاراستن' پێناسەدەکات، ئامێرەکانی مردن بە زمانی ئازادی پێناسەدەکات. شایەتحاڵبوونی پڕ ئێش و ئازارم فێریکردم کە پێویستە بە گومانەوە مامەڵە لەگەڵ جیۆپۆلیتیک بکەم. لەسەر ئەوە دامەزراوە کە چۆن هێز هەمیشە وەک پێوەرێک و شەڕیش وەک شکۆیەک دەفرۆشرێت. سەرەڕای ئەوەش لەناو ئەو قەرەباڵغیی فشار و سەروەرییەدا لە کونجی زیندانێک لە دوورگەی ئیمراڵی ناو دەریای مەرمەڕا دەنگێک بەرزبووەوە: دەنگی عەبدوڵا ئۆجالان. ئەو دەنگە لە ویژدانەوە بەرزبووەوە، نەک لە داگیرکاری؛ باسی ئاخاوتن دەکات، نەک مەرج. لە کاتێکدا جیهان دەست بۆ خەنجەر دەبات، ئەو باسی گفتوگۆ دەکات. ئەوانەی تر بانگەوازی شەڕ دەکەن، بەڵام ئەو بانگەوازی هۆشیاربوونەوە دەکات. لە کاتێکدا کە جیهان بە سەربازیبوون دەسووتێت، قسەکانی ئەو وەکو ئەوەی قسەی مرۆڤی ئەم جیهانە نەبن لە گوێکاندا دەنگدەدەنەوە. وەکو دەنگێک کە لە ئاستێکی ئەخلاقیی جیاوازەوە دێت، ئەوەی مرۆڤایەتی لەبیریکردووە، بەبیردەهێنیتەوە. ئاشتی کۆتاییهاتن نییە بە شەڕ؛ ئاشتی ڕەنجە بۆ ئافراندن. ئاشتی لەو شوێنەی کە مردنی لێ سەروەرە ئافراندنی ژیانە. ئاشتی لە شوێنی داگیرکاریی، ئەو دەستەیە کە سۆز هەڵدەبژێرێت؛ لەو شوێنەی کە هەڕەشە دەبینێت، ئەو چاوەیە کە شکۆ دەبینێت، ئەو دڵەیە کە باوەڕ بە ڕێکەوتن دەهێنێت. بە بۆچوونی من ڕوانینی ئۆجالان لە ڕووی جیهانییەوە پەیوەندی هەیە بە 'سەرکەوتن'ـەوە. ئەو باسی مێتامۆرفۆزان دەکات، واتا باسی گۆڕینی ڕوحی مرۆڤ دەکات. ئازادی ئازادی بەدەستهێنانی هێز نییە، هەڵستانە بە بەرپرسیارێتی: بەرپرسیارێتییە بەرامبەر مرۆڤەکانی تر، بەرامبەر ژیان و ئەو مردووانەی پێش بەربانگ فیداکارییان کردووە. ئاشتی کۆتاییهاتن نییە بە شەڕ؛ ئاشتی دۆخی ئافراندنی تێکۆشانە، بوێریی ئەوەیە کە ئاگر دەکاتە ڕووناکی، ڕق‌وکینە دەکاتە بەرپرسیارێتی، ئازار دەکاتە زانین. لە گوندەکان، شارەکان، ئەو دۆڵانەی کە بایان لێ دەدات تا دەگاتە چەم و ڕووبارەکان، چیتر هیوایەکی ناسک هاتووەتە بوون. هیوایەکە کە نیشاندەدات؛ ئەوانەی ماوەیەک دوژمنی یەک بوون، بێ ترس دەتوانن بەیەکەوە بە هەمان ڕێدا بڕۆن، ئەو خوێنەی کە ماوەیەک لەمەوبەر دەڕژا، لەجێی ئازار دەتوانێت خاوەندارێتی لە تێڕوانین بکات. با بە ئاشکرا قسەبکەین. ئاشتی دیارییەک نییە. ڕێکەوتنێکە. ڕەنجێکی پیرۆزە، ئاوازی ژیانێکە. هیوایەک هەیە کە لەژێر ڕۆشنایی ئەم پەیمانە ئاشتی دەتوانێت ببێتە ئەندازیاری ڕوحی و ئەخلاقیی ئەم خاکە. هیوایەکی بەهێز، کە ناهەژێت و هەتاهەتاییە. ئاشتی ملکەچبوون یاخود کۆتاییهێنان نییە بە تێکۆشان؛ گۆڕانە لەمەدا. ئەو بوێرییەیە کە دەبێتە ڕووناکی، فیداکاری دەکاتە شکۆ. ئازادیش ئاسۆیەکە کە هەمووان دەتوانن بەیەکەوە ڕێبکەن، نەک بە چەکەوە." 'بۆ هاتنەدیی ئاشتی، پێویستە دەوڵەتیش خۆی بێچەک بکات' پ. مەکلارین پەیوەست بە بەرپرسیارێتی و مامەڵەکانی دەوڵەتی تورک لەگەڵ پرۆسەکە ڕایگەیاند: "لێرەدا دوو ئاستەنگیی جددی هەن. یەکەم وەکو بێدەنگی دەردەکەوێت. دەنگی ئۆجالان لە پشت دیوارێکی بێدەنگییەوە دەگاتە ئێمە، کە دەوڵەت دەیسەپێنێت. لە دوورگەی ئیمراڵی جیاکراوەتەوە. مافی سەردانکردنی نییە، مافی قسەکردنی نییە، هەروەها مافی هەناسەدانی نییە لە جیهانێکدا کە دەیەوێت بیگۆڕێت. ئەم بێدەنگییە بە ڕێکەوت نییە، ئەمە سیاسەتێکە. دەوڵەت فکری ئەوی دەوێت، بەڵام ئیرادەکەی ناوێت، قسەکانی دەوێت، بەڵام بوونی ناوێت. ئاشتییش لەگەڵیدا زیندانیکراوە. ئاستەنگیی دووەمیش ترسی دانپێدانانە. دەوڵەتی تورک سەد ساڵە پرسی کورد وەکو گەلێک نابینێت کە پێویستە لەئامێز بگیرێت، بەڵکو وەکو پرسێک دەبینێت، کە پێویستە بەڕێوەببرێت. ئەمڕۆش کاتێک پەکەکە بێچەکبوونی ڕاگەیاند، کاتێک ئۆجالان دەستی ئاشتی درێژکرد، حکومەت ئەمەی وەکو دەستپێکی ڕێکەوتن نا، بەڵکو وەکو 'سەرکەوتن دژی تیرۆریزم' پێناسەکرد. کاردانەوەکانی پێشوو هێشتا بەردەوامن: نکۆڵی بکە، کۆنترۆڵ بکە، سەرلەنوێ پێناسەبکە و سەرکوتبکە. بێگومان گۆڕەپانێکی سیاسی هەیە کە ئەمەی لێ نیشاندەدرێت. سەرۆککۆمار ئەردۆغان وەک چالاکییەکی گۆڕانکاریی ئەخلاقی نا، بەڵکو وەکو ئامڕازێکی مانەوە لەناو ژیانی سیاسیدا لە پرۆسەی ئاشتی دەڕوانێت. ئەرکەکەی، ئەرکی دەستووری بنەڕەتی لەگەڵ کۆتاییهاتندا ڕووبەڕوویە؛ دەزانێت کە بۆ درێژکردنەوەی دەسەڵاتی خۆی پشتگیریی کورد گرنگە. بەڵام بە هاوپەیمانبوونی لەگەڵ مەهەپەش خۆی بەستووەتەوە، کە نەتەوەپەرستی توندڕەوە و دەیەوێت کورد ڕەتبکاتەوە. هەربۆیە لەنێوان دوو بەرداشە: ڕۆیشتن بەرەو ئاشتی ئەو سەرکێشییەی هەیە کە لە بنەمای خۆی دووردەکەوێتەوە، دڵخۆشکردنی بنەماکەشی دەتوانێت ئاشتی پەکبخات. ئەگەر ئەو بە زمانی ئاشتییش قسەبکات، درۆنەکانی تورک لە باکووری سووریا بە زمانێکی تر قسەدەکەن. ئەو ئۆپەراسیۆنەی کە لە دەرەوەی سنوور بەرامبەر گرووپە کوردییەکان دەیکەن. ئەمە شتێکی دوولایەنەیە: لە ناوخۆ دیپلۆماسییە، لە دەرەوە ڕووخان.

سەرۆکی ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزەی ئەتۆم ڕایگەیاند، "توانای زانستی ئەتۆمی ئێران لەناو نەچووە و دەشڵێت، تاران 400 کیلۆگرام یۆرانیۆمی پیتێندراوی هەیە". ڕافائیل گرۆسی، سەرۆکی ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزەی ئەتۆم، بە میدیاى سویسراى ڕاگەیاندووە، گەرچی زیانی زۆر بەر وێستگە ئەتۆمییەکانی نەتەنز، فۆردۆ و ئەسفەهان کەوتووە، بەڵام توانای زانستی و تەکنیکی و پیشەسازیی ئەتۆمی ئێران لەناو نەچووە و دەکرێت سەنتەرفیوجەکان جارێکی دیکە کەڵکیان لێوەربگیرێتەوە و دروستبکرێنەوە. 23ـی حوزەیرانی 2025، لە یازدەیەمین ڕۆژی جەنگدا، ئیسرائیل شارەکانی تاران، کەرەج و قومی بۆردوومانکرد، دواتر هەریەکە لە وێستگە ئەتۆمییەکان و زانکۆى شەهید بەهەشتى و دەروازەکانى زیندانى ئێوین بە ئامانجگیران، دۆناڵد ترەمپیش ڕایگەیاند، بەرنامەی ئەتۆمی ئێرانیان لەناوبردووە. سەرۆکی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆم دەشڵێت، "تاران 400 کیلۆگرام یۆرانیۆمی پیتێندراوی هەیە کە دەکاتە سەروو 60% و ئەگەر بەردەوامبێت لە پیتاندن، توانای دروستکردنی نزیکەی 10 بۆمبی ئەتۆمیی دەبێت". گرۆسی باسى لەوەشکردووە، "هیچ بەڵگەیەکیان نییە ئێران پلانی دروستکردنی چەکی ئەتۆمیی هەبێت و دوای جەنگی 12 ڕۆژەش، تاران دەیتوانی پەیوەندی لەگەڵ کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی بپچڕێنێت، بەڵام نەیکرد، گوتیشی، لە کەناڵە دیپلۆماسییەکانەوە لەگەڵ تاران بەردەوام دەبن. 23ـی ئەیلولی ئەمساڵ، زیاتر لە 70 پەرلەمانتاری ئێران داوایانکردووە وڵاتەکەیان چەکی ئەتۆمی دروستبکات و گۆڕانکاری لە فەتواکەی خامنەیدا بۆ حەرامکردنی دروستکردنی چەکی ئەتۆمی بکرێت کە لە ساڵی 2010 بە فەتوای عەلی خامنەیی، دروستکردن و بەکار‌هێنانی چەکی ئەتۆم لەلایەن وڵاتەکەیەوە قەدەغەکراوە. دوێنێ چوارشەممە 22ـی تشرینی یەکەمیش، عەباس عێراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران ڕایگەیاند، داواکارییە زیادەڕۆکانی ئەمریکا دانوستانەکانی پەکخست. گوتیشی، "تاوەکو کۆتایی بەو داواکارییانەی ئەمریکا نەیات، تاران ناگەڕێتەوە بۆسەر مێزی دانوستانەکان". ئەمریکا و فەڕەنسا، بەریتانیا و ئەڵمانیا 10ـی حوزەیرانی ئەمساڵ بۆ سنووردارکردنی چالاکییە ئەتۆمییەکانی ئێران بڕیارنامەیەکیان دژی تاران ئاڕاستەی ئەنجوومەنی پارێزگارانی ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزەی ئەتۆم کرد، دواتر لە ئەنجوومەنی ئاسایشی نێودەوڵەتیی بە نۆ دەنگی نەخێر و چوار دەنگی بەڵێ و دوو بێلایەن، بڕیاردرا سزاکانى سناپباک بگەڕێتەوە سەر تاران، 28ـی ئەیلولیش بە فەرمی سزاکانی ئەنجوومەنی ئاسایش کە بە "سناپباک" ناسراوە گەڕایەوە سەر تاران.

ئازاد جندیانی، دەڵێت: لە رۆژانی داھاتوودا زیاتر پێشوازی لە لیستی  پارتی دەکرێت، خەڵکی تەنیا وەک لیست تەماشای ناکەن، بەڵکو وەک قورسایی مێژوو و ئەو سەرۆکەی ھەیەتی خەڵک تەماشای لیستی ٢٧٥ی پارتی دەکات. ئازاد جندیانی، ئەندامی پێشوتری مەكتەبی سیاسی یەكێتی نیشتمانی كوردستان، لە لێدوانێکدا بۆ ماڵپەڕی فەرمیی پارتی رایگەیاندووە: ئەوەی من بینیومە، خەڵک پێشوازییەکی زۆر باش لە لیستی  پارتی دەکەن و بەدیدی من ئەو ھەڵبژاردنە بەدەر لەوەی پڕۆسەیەکی دەستوری و دیموکراتییە، ھەڵبژاردنی ئەمجارە پڕە لە دەرفەت و پڕیشە لە پیلانگێڕی وەک شەڕێکی گەورەش وایە. دواشیكردووە، ئامادەکاری تەواو بکرێت بۆ ئەو شەڕەو چارەنوسی پارتییش ھەر بردنەوەیە و دەبێت پارتی سەرکەوێت، چونکە پێموایە بەڕێوەچوونی ھەڵبژاردنی مانگی داھاتوو وەک ئەوە وایە بچیت بۆ جەنگێک و جەنگیش ئامادەکاری و کەرەستەی خۆی پێویستە.

چاوەڕوان دەکرێت لە هەفتەی ئایندەدا رەجەب تەیب ئەردۆغان، سەرۆککۆماری تورکیا و شاندێکی دەم پارتی کۆببنەوە، تێیدا باس لە پرۆسەی چارەسەری لە پەرلەمانی تورکیا بکرێت. گولستان کلیچ کۆچیغیت، جێگری سەرۆکی پارتەکە لە لێدوانێکدا بۆ میدیاکانى تورکیا ڕایگەیاند، شاندی ئیمرالی بەم نزیکانە لەگەڵ ڕەجەب تەیب ئەردۆغان سەرۆکی ئاکەپە کۆدەبێتەوە. ئەمە سێیەمین دیداری شاندی ئیمرالی دەبێت لەگەڵ سەرۆکی ئاکەپە و سەرۆک کۆماری تورکیا ئەردۆغان. شاندەکە پێکهاتوون لە جێگری پارتی وان و جێگری سەرۆکی پەرلەمان، پەروین بوڵدان و جێگری شانلیورفا میتات سانجار.  یەکەم دیدارى ئەردۆغان و دەم پارتى وەک یەکەم پەیوەندی لە ماوەی ١٣ ساڵدا  ڕۆژی 10ی نیسان، بووە، کۆبوونەوەی دووەم لە ٧ی تەمموز بەڕێوەچوو، شاندەکە پێکهاتبوون لە پەروین بوڵدان جێگری سەرۆکی پەرلەمان و میتات سانجار، جێگری شانلیورفای پارتەکەبووە، هەروەها ئەفکان عەلا جێگری سەرۆکی ئاکەپە و ئیبراهیم کاڵن بەڕێوەبەری ڕێکخراوی هەواڵگریی نیشتمانی (مێت) ئامادەبوون. کۆبوونەوەکە نزیکەی یەک کاتژمێری خایاند. 1ی تشرینی یەکەمی پار، بە دەستپێشخەریی دەسەڵاتی تورکیا، دەست بە پرۆسەی چارەسەری کرا، پرۆسەکە لەلایەن تورکیاوە بە "تورکیای بێ تیرۆر" و لەلایەن دەم پارتیشەوە بە "چارەسەرکردنی پرسی کورد" ناودەبرێت. شاندی ئیمراڵیی دەم پارتی بۆ ئەم مەبەستە، هەشت جار سەردانی عەبدوڵڵا ئۆجەلان، رێبەری زیندانیکراوی پەکەکەی کردووە. ئۆجەلان لە 27ی شوباتی ئەم ساڵ داوای لە پارتەکەی کرد، کۆنگرە ببەستێت، خۆی هەڵبوەشێنێتەوە و چەک دابنێت. پەکەکە لە رۆژانی 5 - 7ی مانگی ئایار، 12یەمین کۆنگرەی خۆی بەست و بڕیاری خۆهەڵوەشاندنەوە و کۆتاییهێنان بە خەباتی چەکداریی دا.

دوای زیاتر لە 15 ڕۆژ، دووبارە ئەو ڕێگایانە کرانەوە کە دەچنە گەڕەکەکانی شێخ مەقسود و ئەشرەفییەی کوردنشین لە پارێزگای حەلەب، ئەمەش دوای ئەوەی بەهۆی زیادبوونی گرژییەکانی نێوان هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆی سەر بە حکومەتی سووریا و هێزەکانی سووریای دیموکرات "هەسەدە" داخرابوون. تەلەڤزیۆنی سووریا ئەمڕۆڕایگەیاند، ئەو ڕێگایانەی دەچنە گەڕەکەکانی شێخ مەقسود و ئەشرەفییە لە شاری حەلەب دووبارە کراونەتەوە، هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ بەربەستەکانی دەوروبەری هەردوو گەڕەکەکەیان لابردووە و ڕێگاکانیان بەڕووی هاتووچۆی ئۆتۆمبێل و پیادەدا کردووەتەوە. لە 6ـی تشرینی یەکەمدا، پێکدادان لە نێوان سوپای سووریا و هێزەکانی "هەسەدە" لە دەوروبەری گەڕەکەکانی شێخ مەقسود و ئەشرەفییە سەریهەڵدا، کە تووندترین پێکدادان بوو لە دوای واژۆکردنی "ڕێککەوتنی 10ـی ئاداری" ڕابردوو. تەلەڤزیۆنی سووریا ڕایگەیاند، هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆی سەر بە حکومەتی سووریا و هێزەکانی "ئاسایش" خاڵێکی پشکنینی هاوبەشیان لە نێوان هەردوو ناوچەکەدا داناوە، ئاماژەی بەوەشدا کە دوای گرتنەبەری ئەم هەنگاوانە، هاتووچۆ و جموجۆڵی هاتووچۆ ئەمڕۆ بە شێوەیەکی ئاسایی گەڕاوەتەوە. کردنەوەی ڕێگاکان، تەنیا ڕۆژێک دوای سەردانیکردنی شاندێکی سەرکردایەتی ئاسایشی ناوخۆ لە وەزارەتی ناوخۆی سووریا بۆ گەڕەکەکانی شێخ مەقسود و ئەشرەفییە دێت، بۆ کۆبوونەوە لەگەڵ بەرپرسانی هەردوو گەڕەکە بۆ تاوتوێکردنی تەواوکردنی ڕێککەوتنی نیسانی ڕابردوو.

رۆژنامەی "ئیسرائیل هیۆم" ئاشكرایدەكات: بنیامین ناتانیاهۆ، سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل، بوونی هێزەکانی تورکیا لە غەززە بە هێڵی سوور دەزانێت و دەیەوێت کۆمپانیا تورکییەکانیش لە ئاوەدانکردنەوەی ناوچەکە دووربخاتەوە، ئەوەش دوای ئەوەی ئۆپۆزسیۆنی ئیسرائیل ناتانیاهۆ بە هێنانی تورکیا و قەتەر بۆ ناو غەززە تۆمەتباركرد. رۆژنامە ئیسرائیلییەكە ئاماژەی بەوەشكردووە، ئەمریکا هەوڵی رازیکردنی ئیسرائیل دەدات سەبارەت بە بەشداری تورکیا، جەی دی  ڤانس، جێگری سەرۆکی ئەمریکا کە بە سەردانێك گەیشتووەتە ئیسرائیل، لە لێدوانێكدا بە یاوەری ناتانیاهۆ، ستایشی تورکیای کرد و وتی، ئێمە فشار لەسەر ئیسرائیلییەکان ناکەین سەبارەت بەوەی کام هێزی بیانی دەهێنرێتە ئێرە، بەڵام دەبینین تورکەکان تا ئێستا رۆڵێکی بنیاتنەریان لەم ڕووەوە بینیوە، ئێمە سوپاسگوزارین بۆ ئەوە. لای خۆیەوە، نیامین ناتانیاهۆ، ئاماژەی بەوەدا، دژایەتی هەر رۆڵێکی هێزەکانی تورکیا لە کەرتی غەززە دەکات لە چوارچێوەی ئەرکی چاودێریکردنی ئاگربەست. وتیشی: سیناریۆکانی رۆژی دواتری کۆتاییهێنانيان بە شەڕی غەززەیان تاوتوێ کردووە، لەنێویاندا ئەو لایەنانەی کە دەتوانن ئاسایش لەو ناوچەیە بچەسپێنن لەماوەی دوو ساڵدا. لە وەڵامی پرسیارێکدا سەبارەت بە بیرۆکەی هێزە ئەمنییەکانی تورکیا لە غەززە، ناتانیاهۆ وتی: بۆچونێکی رەهام لەسەر ئەوە هەیە.

قوباد تاڵەبانی رایدەگەنێت، سەرکەوتنی یەکێتی هاوتایە بە پاراستنی هەموو دەستکەوتەکان و هەنگاونانە بەرەو سەقامگیریی زیاتر و چارەسەرکردنی کێشەکان بە تایبەتی کێشەی بودجە و موچە. قوباد تاڵەبانی لە هەژماری تایبەتی خۆی لە فەیسبوک رایگەیاند، "لە کۆبوونەوەم لەگەڵ هەڤاڵان و هاوشارییەکانی مام لە هەموو سێکتەرەکان و کۆمیتەکانی زانکۆ و پەیمانگاکان جەختم کردەوە کە سەرکەوتنی یەکێتی، سەرکەوتنی کوردستانە، سەرکەوتنی یەکێتی هاوتایە بە پاراستنی هەموو دەستکەوتەکان و هەنگاونانە بەرەو سەقامگیریی زیاتر و چارەسەرکردنی کێشەکان بە تایبەتی کێشەی بودجە و موچە، ئەم یەکێتییەی ئێستا چاوی لە هەوڵ و هیممەتی کۆیە و کۆییەکانە، ماڵ بە ماڵ و کۆڵان بە کۆڵان بگەڕێن و یەکێتییەکەی خۆتان و یەکێتییەکەی مام سەربخەن. ئاماژەی بەوەشکرد: کۆیە شاری سەرۆک مام جەلالە و مام گەورەبوو و پەروەردەبووی کۆیەیە، لەناو کۆیە و لەسەر دەستی زاناکان و خوێندەوارانی کۆیەوە دەرسی نیشتمانپەروەری و کوردایەتی و تێکۆشان و خەباتکاری فێربوو. هەربۆیە دڵنیام ئێستاش هاوشارییەکانی مام، حزبەکەی مام سەردەخەن، ئەو حزبەی کە بە سەدان گەنج و تێکۆشەری کۆیی گیانی خۆیان لەپێناو سەرخستنیدا بەخت کرد. قوباد تاڵەبانی وتیشی، "تێدەگەین کۆیە بە ئانقەست لەلایەن حیزبی خاوەن دەسەڵاتی هەولێرەوە پەراوێز خراوە، بەڵام تەنها یەکێتییەکی بەهێز دەتوانێت کۆتایی بەم پەراوێزخستنە بهێنێت و کۆتاییشی پێ دەهێنین".

وەزیری دەرەوەی ئێران دووپاتی کردەوە تاران ناگەڕێتەوە دانوستانەکان لەگەڵ واشنتن و ڕایگەیاند، تا ئەو کاتەی ئەمەریکا داواکاریی نادادپەروەرانەی هەبێت، لەگەڵ ئەمەریکا لە بارەی بەرنامەی ئەتۆمی دەستە بە گفتوگۆکان  ناکەن. ڕۆژی چوارشەممە، 22ـی تشرینی یەکەمی 2025، ئاژانسی هەواڵی (تەسنیم) لە زاری عەباس عراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران بڵاوی کردووەتەوە، بەهۆی داواکارییە زێدەڕۆیییەکانی ئەمەریکا، گفتوگۆکان لەگەڵ ئەو وڵاتە بە تەواوی ڕاوستاون و هیچ پێشڤەچوونیان بە خۆوە نەبینیوە. چوارشەممە 15ـی تشرینی یەکەمی 2025، عراقچی ڕایگەیاندبوو، لە ڕێگەی وڵاتانی نێوەندگیر پەیوەندییان لەگەڵ ستیڤ ویتکۆف، نێردەی تایبەتی ئەمەریکا بۆ ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست هەبووە، و دووپاتی کردەوە، ئێران هەمیشە پابەند بووە بە دیپلۆماسی و چارەسەری ئاشتییانە. هەروەها مانگی ڕابردوو سەرچاوەیەکی ئاگادار لە ئێران بە ئاژانسی ڕۆیتەرزی ڕاگەیاندبوو، پێشتر چەندین پەیامێکیان لە ڕێگەی نێوەندگیرەکانەوە گەیەنراوەتە واشنتن بۆ دەستپێکردنەوەی گفتوگۆکان، بەڵام ئەمەریکییەکان وەڵامیان نەداوەتەوە. لە سەرەتای ئەم مانگەدا، فاتیمە موهاجرانی، گوتەبێژی حکوومەتی ئێران، باسی لەوە کردبوو، بەرپرسانی ئەمەریکی ئامادەی ئەو کۆبوونەوەیە نەبوون کە ئێران لە کاتی کۆڕبەندی گشتیی نەتەوە یەکگرتووەکاندا لە نیویۆرک پێشنیازیان کردبوو. ئەمەریکا، وڵاتانی ئەورووپا و ئیسرائیل، ئێران بە پێشێلکاری ڕێککەوتنی 2015 تۆمەتبار دەکەن، بەوەی ئاستی پیتاندنی یۆرانیۆمی بە ڕێژەیەکی بەرچاو زیاد کردووە، دەتوانێت چەکی ئەتۆمی دروست بکات، لای خۆشیەوە ئێران ئەم تۆمەتانە ڕەت دەکاتەوە. تاران و واشنتن دوای جەنگی 12 ڕۆژەی ئیسرائیل و ئێران دوای پێنج گەڕ دانوستانەکانیان ڕاگیراون و تاوەکوو ئێستا دەستیان پێ نە کردووەتەوە.

 ئیلهام ئەحمەد هاوسەرۆکی بەشی پەیوەندییەکانی دەرەوەى ئیدارەى خۆسەر ڕایدەگەیەنێت لامەرکەزییەت پڕۆژەیەکی دابەشکردن نییە، وەک چۆن بەرەوپێش دەچێت، بەڵکو ئامرازێکە بۆ یەکخستنی پلەکان و دەستەبەرکردنی نوێنەرایەتییەکی دادپەروەرانە بۆ هەموو پێکهاتەکانی سوریا" ئەمڕۆ چوارشەممە ئەنجومەنی گردبوونەوەی ژنانی زێنۆبیا کۆبوونەوەیەکی فراوانکراوی ژنانی لە قەزای ڕەقە لە باکوور و ڕۆژهەڵاتی سوریا ڕێکخست، تیایدا  ئیلهام ئەحمەد وتارێکى پێشکەشکرد، لەبەشێکیدا ئەووەى خستەڕوو قۆناغی ئێستای مێژووی سوریا قۆناغێکی ڕەخنەگرانە، بەو پێیەی زۆر گرنگە مافەکانی سەرجەم گروپە نەتەوەیی و ئاینییەکان زامن بکرێت و ڕێگەچارەیەکی سیاسی دیموکراسی بدۆزرێتەوە. هەروەها ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەزموونە جیهانییەکان لەگەڵ سیستەمی فیدراڵی و کۆنفیدراڵی سەلماندوویانە کە لامەرکەزی ڕێگەی گەیشتن بە گەشەسەندنی ڕاستەقینە و سەقامگیری سیاسی و ئابوورییە.  ئیلهام ئەحمەد ڕوونی کردەوە کە ئەو دانوستانانەی لە دیمەشق لە نێوان نوێنەرانی ئیدارەی خۆسەر و هێزەکانی سوریای دیموکرات لە لایەک و حکومەتی ئینتقالی لە سوریا لە لایەکی ترەوە ئەنجام دەدرێن، لە کەشێکی ئەرێنیدا بەرەوپێش دەچێت. ئاماژەی بەوەشکرد، ئامانج لێی گەیشتن بە لێکتێگەیشتنێکی ڕاستەقینە سەبارەت بە داهاتووی سوریا و دامەزراوە ئیداری و سەربازییەکانی، دڵنیابوون لە بەشداریکردنی ڕاستەقینە لەلایەن هەموو پێکهاتەکانەوە. هەروەها ئاماژەی بەوەدا، کە یەکخستنی هێزەکانی سووریای دیموکراتیک (قەسەدە) لەناو سوپای سووریادا هەنگاوی یەکەمە بەرەو دروستکردنی سوپایەکی نیشتمانیی یەکگرتووە، کە هەموو سوورییەکان بێ جیاوازی بپارێزێت. هەروەها باسی لە کێشەی ئاوارە و پەنابەران کرد، کە پێویستە گەڕانەوەی ئاوارە و پەنابەران بە زامنی ئەمنی بێت بۆ پاراستنی ژیان و موڵک و ماڵیان و ئیدانەی داگیرکاریی دەوڵەتی داگیرکەری تورک لە عەفرین، شەهبا، گرێ سپی و سەرێکانی و سیاسەتەکانی بە تورککردنی ئەو ناوچانەی کرد. لەکۆتاییدا ئەوەشی خستەڕوو، کە پێویستە لە داهاتووی سووریا مافی ژنان و هەموو نەتەوەکان پارێزراو بێت و وتی: “پێمان وایە ئاشتی و دادپەروەری ڕێگەی کۆتاییهێنانە بە ئازارەکانی سوورییەکان، بە تایبەتی ژنان، چونکە ئەوان زۆرترین قوربانی شەڕەکان بوون و سەرەڕای ئەوەش ژنان سوورن لەسەر درووستکردنی ئاشتی و داهاتوویەکی باشتر بۆ هەموو سووریا.”

ئێوارەى ئەمڕۆ  لە بانگەشەی هەڵبژاردنی یەكێتیی لە گەرمیان بافڵ تاڵەبانی وتى:  ئەمجارە ئەو حزبانەی لە حكومەت نەماون هەموو پۆستەكانییان وەردەگرینەوەو رەحم بە كەس ناكەین پۆستی یەكێتیی بۆ یەكێتیی. سەرۆکى یەکێتى نیشتیمانى کوردستان وتیشى: لە مفەوەزاتێكی جددیداین لەگەڵ پارتی دیموكراتی كوردستان بۆ دروستكردنی حكومەت، هەدەفی یەكێتیی پاراستنی هەرێمەكەمانە، ئێمە دوژمنی هیچ حزبێك نین. بافڵ جەلال تاڵەبانی بە ڕاشکاوی ڕەخنەی لە دۆخی خزمەتگوزارییەکان لە هەرێمی کوردستان گرت و ڕایگەیاند کە لێی ڕازی نین. ئەم قسەیە ئاماژەیە بۆ ئەوەی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان کارنامەیەکی چاکسازیی هەیە. بە ئامادەبوونی بافڵ جەلال تاڵەبانی، سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، کەرنەڤاڵی جەماوەریی لیستی یەکێتی لە ئیدارەی سەربەخۆی گەرمیان بەڕێوەچوو، تێیدا سەرۆکی یەکێتی وتارێکی پێشکەش کرد و چەندین پەیامی گرنگی ئاراستەی خەڵکی ناوچەکە و هەرێمی کوردستان کرد. سەرۆکی یەکێتی ستایشی ڕۆڵ و پێگەی مێژوویی گەرمیانی کرد لە شۆڕش و خەباتی کوردایەتیدا و ڕایگەیاند: "گەرمیان سەری ڕمی کورد و کوردایەتییە." ئەمەش وەک ڕێزگرتنێک لە قوربانیدان و خۆڕاگریی دانیشتووانی ناوچەکە و دووپاتکردنەوەی پێگەی گرنگی گەرمیان بوو لە نەخشەی سیاسیی کوردستاندا.

سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان بڵاویکردەوە: سەرۆکی هەرێمی کوردستان لەلایەن سەرۆکی ئەمریکاوە نامەیەکی پێگەیشتووە و تێیدا "سوپاسی کردووە بۆ  پشتگيريى له‌ هه‌وڵه‌كانى له‌پێناو ئاشتي دا، هه‌روه‌ها جه‌خت له‌ گرنگيى نه‌هێشتنى ناكۆكى و ئاڵۆزييه‌كان له‌ ڕۆژهه‌ڵاتى ناوه‌ڕاست ده‌كاته‌وه‌." رۆژی چوارشەممە، 22-10-2025، سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان راگەیێندراوێکی بڵاوکردەوە و تێیدا گەیشتنی نامەیەکی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکای بە نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان راگەیاند.  سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان دەڵێت: "سوپاسى سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى ده‌كات بۆ پشتگيريى له‌ هه‌وڵه‌كانى له‌پێناو ئاشتيدا، هه‌روه‌ها جه‌خت له‌ گرنگيى نه‌هێشتنى ناكۆكى و ئاڵۆزييه‌كان له‌ رۆژهه‌ڵاتى نێوه‌ڕاست ده‌كاته‌وه‌." له‌ نامه‌كه‌يدا بۆ نێچيرڤان بارزانى، تره‌مپ "دووپاتی ده‌كاته‌وه‌ كه‌ وڵاتانى جيهان ده‌توانن به‌سه‌ر ناكۆکييه‌ كۆنه‌كاندا سه‌ربكه‌ون و به‌ره‌و داهاتوويه‌كى هاوبه‌ش له‌ ئاشتى و سه‌ركه‌وتن و گه‌شه‌سه‌ندن هه‌نگاو بنێن." بە گوێرەی راگەیێندراوەکەی سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان: " [ترەمپ] موكوڕيى خۆى و ئيداره‌كه‌ى بۆ جێگيركردنى ئاشتييه‌كى به‌رده‌وام و نه‌هێشتنى ئاڵۆزييه‌كان له‌ رۆژهه‌ڵاتى نێوه‌ڕاست و كۆتاييهێنان به‌ شه‌ڕ و كوشتار له‌ ناوچه‌كه‌ و هه‌موو جيهان، نيشان ده‌دات." "سه‌رۆك تره‌مپ له‌ كۆتاييى نامه‌كه‌يدا وێڕاى سڵاو و ڕێز، هيواى سه‌ركه‌وتن بۆ سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى و خانه‌واده‌كه‌ى ده‌خوازێت." سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان وادەڵێت. دەقی راگەیێندراوەکەی سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان:  شه‌وى ڕابردوو، سێشه‌ممه‌ 2025/10/21 به‌ڕێز نێچيرڤان بارزانى، سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان، نامه‌يه‌كى له‌ به‌ڕێز دۆناڵد تره‌مپ، سه‌رۆكى وڵاته‌ يه‌كگرتووه‌كانى ئه‌مه‌ريكاوه‌ پێگه‌يشت. تيايدا سوپاسى سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى ده‌كات بۆ پشتگيريى له‌ هه‌وڵه‌كانى له‌پێناو ئاشتيدا، هه‌روه‌ها جه‌خت له‌ گرنگيى نه‌هێشتنى ناكۆكى و ئاڵۆزييه‌كان له‌ ڕۆژهه‌ڵاتى ناوه‌ڕاست ده‌كاته‌وه‌. له‌ نامه‌كه‌يدا بۆ سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى، سه‌رۆك تره‌مپ دووپاتی ده‌كاته‌وه‌ كه‌ وڵاتانى جيهان ده‌توانن به‌سه‌ر ناكۆکييه‌ كۆنه‌كاندا سه‌ربكه‌ون و به‌ره‌و داهاتوويه‌كى هاوبه‌ش له‌ ئاشتى و سه‌ركه‌وتن و گه‌شه‌سه‌ندن هه‌نگاو بنێن. هه‌ر له‌و ميانه‌دا موكوڕيى خۆى و ئيداره‌كه‌ى بۆ جێگيركردنى ئاشتييه‌كى به‌رده‌وام و نه‌هێشتنى ئاڵۆزييه‌كان له‌ ڕۆژهه‌ڵاتى ناوه‌ڕاست و كۆتاييهێنان به‌ شه‌ڕ و كوشتار له‌ ناوچه‌كه‌ و هه‌موو جيهان، نيشان ده‌دات. سه‌رۆك تره‌مپ له‌ كۆتاييى نامه‌كه‌يدا وێڕاى سڵاو و ڕێز، هيواى سه‌ركه‌وتن بۆ سه‌رۆك نێچيرڤان بارزانى و خانه‌واده‌كه‌ى ده‌خوازێت.

ئەمڕۆ چوارشەممە ٢٢ـی تشرینی یەکەمـی ٢٠٢٥، دوای شەش مانگ لە زیندانیکردنی لەسەر دۆسیەیەکی رۆژنامەنووسی، دادگای دهۆک بڕیاری ئازادکردنی ئومێد بەرۆشکی، رۆژنامەنووس و چالاکوانی بادینان دەرکرد. لە رۆژی٣٠ی کانونی دووەمی ٢٠٢٥ دوای زیندانیکردنی ئەو رۆژنامەنووسە، سیپان ئامێدی، پەرلەمانتاری نەوەی نوێ لە پەرلەمانی کوردستان لەو بارەیەوە وتبووی، کەیسەکەی بە سیاسی کراوە و بڕیارەکە پێشوەختە دراوە و پێچەوانەی هەموو یاساکان بووە. ئومێد بەرۆشکی کە یەکێکە لە زیندانیانی بادینان کە لە 18/8/2020 بە تۆمەتی مەترسی لەسەر ئاسایشی نیشتیمانی دەستگیرکراو و 6 سکاڵای جیاوازی لەسەر بوو، دواتر لە 22/2/2022 ئازاد کرا، بەڵام لە دوای ئازاد کردنی جارێک ڕاگیراوە و چەند جاری تریش بە ماوەی کورت دەستگیرکراوە، دواتر بە کەفالەتی پارە ئازاد کراوە. ئومێد بە رۆشکی لە 23ی یەکی 2024 لە ڕێگەی فەیس بووکەکەی خۆیەوە پۆستێکی بڵاوکردۆتەوە لەسەر یەکێک لە زیندانیانی بادینان بە ناوی مەلا نەزیر، لە پۆستەکەی ئومێد دا هاتووە،" مەلا نەزیر لەلایەن هێزێکی زیندانی زرکاوە ڕفێندراوە، بەڵام ئەو لەو زیندانەدا نەماوە و چارەنووسی نادیارە." لەسەر ئەو پۆستە بەرپرسانی زیندانەکە ئومێد دەدەنە دادگا، دوای دوو جار داگایی کردنیشی  سزای شەش مانگ زیندانیکردنی بەسەردا سەپێنرا.

هێزە ئەمنییەکانی عێراق بە هەماهەنگی لەگەڵ هەواڵگریی سووریا، ئۆپەراسیۆنێکی بۆ دەستگیرکردنی بازرگانانی ماددە هۆشبەرەکان لەنێو خاکی سووریا ئەنجامدا  و چەند تۆمەتبارێکیان دەستگیر کرد. بەڕێوەبەرایەتیی گشتی بەرەنگاربوونەوەی ماددە هۆشبەرەکان و کارتێکەرە دەروونییەکان بە هەماهەنگیی ڕاستەوخۆ لەگەڵ بەشی کۆنترۆڵکردنی ماددە هۆشبەرەکان لە کۆماری عەرەبیی سووریا ئۆپەراسیۆنێکی چۆنایەتیان لەنێو خاکی سووریا ئەنجامداوە.   وەزارەتی ناوخۆی عێراق ڕایگەیاند، یەکێک لە مەفرەزەکانی بەڕێوەبەرایەتییەکە چووەتە خاکی سووریا و لەڕێگەی هەماهەنگی هاوبەشی مەیدانی و هەواڵگرییەوە، توانی دەست بەسەر 320 کیلۆگرام ماددەی هۆشبەردا بگرێت، ژمارەیەک تۆمەتباری داواکراوی نێودەوڵەتی دەستگیربکات کە بەشێکن لە تۆڕەکانی قاچاخچێتی سنووربەزێن. ئەوەی پێویستە بیزانیت؛ عێراق چەندین ڕێککەوتن و یاداشتی لێکتێگەیشتنی هاوبەشی لەگەڵ وڵاتانی دراوسێ بۆ بەرەنگاربوونەوەی بازرگانی بە ماددە هۆشبەرەکان واژۆ کردووە و جار جار ئۆپەراسیۆنی هاوبەش بۆ دەستگیرکردنی بازرگانانی ئەو ماددانە ئەنجام دەدەن، ماوەیەک لەمەوبەر "ئۆپەراسیۆنێکی چۆنایەتی سەرکەوتوو لەگەڵ دەوڵەتی کوێتی دۆست" ئەنجامدا، جگە لە ئۆپەراسیۆنەکانی دیکە لەگەڵ ژمارەیەک وڵاتی دراوسێ، وەک بەشێک لە هەماهەنگییە ئەمنی و هەواڵگرییە بەردەوامەکان بۆ بەرەنگاربوونەوەی ماددە هۆشبەرەکان.

پەرلەمانی تورکیا پێشنیازی درێژکردنەوەی ئەرکی هێزە چەکدارەکانی تورکیای لە عێراق و سووریا بۆ ماوەی سێ ساڵی دیکە پەسەند کرد. پەرلەمانی تورکیا لە دانیشتنی ڕۆژی سێشەممەدا، بە مەبەستی تاوتوێکردنی یاداشتێکی سەرۆکایەتی، پێشنیازی درێژکردنەوەی ئەرکی هێزە چەکدارەکانی تورکیای لە عێراق و سووریا بۆ ماوەی سێ ساڵی دیکە پەسەند کرد، درێژکردنەوەەکەش لە 30ـی تشرینی یەکەمەوە دەستپێدەکات، تەنیا پارتی گەلی کۆماری و پارتی دیموکراتی گەلان دەنگیان بە پێشنیازەکە نەدا.  لە یاداشتنامەی سەرۆکایەتی کۆماری تورکیا کە ڕەجەب تەیب ئەردۆغان سەرۆک کۆماری تورکیا واژۆی لەسەر کردبوو، ئاماژە بەوە کراوە "هەڕەشەی تیرۆریستی بەردەوام لە ناوچە سنوورییەکانی باشووری تورکیا و نەبوونی سەقامگیری بەردەوام، مەترسی و هەڕەشە بۆ سەر ئاسایشی نیشتمانی دروست دەکات." هاوکات لە یاداشتەکەدا "پابەندبوونی تورکیا بە پاراستنی یەکپارچەیی خاکی عێراق و یەکێتی نیشتمانی و سەقامگیریی عێراق" دووپاتکرایەوە. هەروەها لە یاداشتەکەدا هاتووە، "لەگەڵ خواست و پێداویستییەکانی ئیدارەی ئێستای سووریا و پێویستی پەرەپێدانی تواناکانی وڵات لە بەرەنگاربوونەوەی تیرۆر و پاڵپشتیکردنی هەوڵە نێودەوڵەتی و نیشتمانییەکان، جەخت لەسەر پێویستی گرتنەبەری ڕێوشوێنی پێویست لە دژی هەموو مەترسی و هەڕەشە و کردەوەیەک کرایەوە کە دەتوانێت ئاسایشی نەتەوەیی تورکیا بخاتە مەترسییەوە، هاوکات جەخت لەسەر گرنگی بەهێزکردنی هەوڵەکان کرایەوە بە ئامانجی چەسپاندنی سەقامگیری لە سووریا." بەگوێرەی ئاژانسی ئانادۆڵو، ئەم هەنگاوە بە ئامانجی نەهێشتنی هێرشە ئەگەرییەکانی ڕێکخراوە تیرۆریستییەکانە لە عێراق و سووریایە بۆ سەر ئەو وڵاتە. تورکیا بۆ بەرەنگاربوونەوەی چەکدارانی پەکەکە ماوەی چارەکە سەدەیەکە دەیان بنکەی سەربازی لە ناوچە جیاوازەکانی عێراق داناوە. ئەمە سەرەڕای ئەوەی پارتی کرێکارانی کوردستان 'پەکەکە' لە مانگی ئایاری 2025 هەڵوەشاندنەوەی خۆی ڕاگەیاند، بەڵام هێزەکانی تورکیا بەوە تۆمەتبار کران کە بەردەوامن لە ئۆپەراسیۆنەکانیان دژی چەکدارانی پەکەکە لە سووریا و عێراق.

هاوكات له‌گه‌ڵ په‌یوه‌ندییه‌ ته‌له‌فۆنییه‌كه‌ی نێوان وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مه‌ریكا و سه‌رۆك وه‌زیرانی عێراق له‌ باره‌ی گرووپه‌ چه‌كداره‌كان، فەرماندەی فەیلەقی قودسی سوپای پاسداران به‌ سه‌ردانێكی ڕانه‌گه‌یه‌نراو شەوى ڕابردوو گه‌یشته‌ به‌غدا. سه‌رچاوه‌كان له‌ به‌غدا چوارشەممە، ٢٢ـی تشرینی یه‌كه‌می 2025،  بڵاویان كرده‌وه‌، ئیسماعیل قائانی، فەرماندەی فەیلەقی قودسی سوپای پاسداران به‌ سه‌ردانێكی ڕانه‌گه‌یه‌نراو گه‌یشتووه‌ته‌ به‌غدا و بڕیار وایه‌ له‌ میانی سه‌ردانه‌كه‌یدا له‌گه‌ڵ سه‌ركرده‌ سیاسییه‌كانی عێراق و فه‌رمانده‌ی گرووپه‌ چه‌كداره‌كان كۆببێته‌وه‌. ئەمەش لەکاتێکدایە ڕۆژی سێشه‌ممه‌، تۆمی پیگۆت، جێگری گوتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمەریکا لە ڕاگەیەندراوێکدا ئاماژەی به‌وه‌ كرد، مارکۆ ڕوبیۆ، وەزیری دەرەوەی وڵاتەکەی و محەممەد شیاع سوودانی، سەرۆک وەزیرانی عێراق بە تەلەفۆن قسەیان کردووە. لە ڕاگەیەندراوەکەدا هاتبوو و ڕوبیۆ و سوودانی باسیان لە هەوڵەکانیان بۆ تەواوکردنی ڕێککەوتنی بازرگانیی نێوانیان کردووەتەوە. هاوکات وەزیری دەرەوەی ئەمەریکا بە بۆنەی هەناردەکردنەوەی نەوت (نه‌وتی هەرێمی کوردستان)، لە بەندەری جەیهان پیرۆزبایی لە سەرۆک وەزیرانی عێراق کرد، کە بەگوێرەی ڕاگەیەندراوکە هەناردەکردنەوەی نەوتی هەرێم سوود بە ئابووریی عێراق، تورکیا و ئەمەریکا دەگەیەنێت. لە ڕاگەیەندراوکەدا هاتبوو: "لە پەیوەندییە تەلەفۆنەکەدا، مارکۆ ڕوبیۆ جەختی لە گرنگیی دەستبەجێی چەککردنی ئەو گرووپە چەکدارانە کردەوە، کە بوونەتە هۆی لاوازکردنی سەروەریی عێراق، هەڕەشە بۆ سەر ژیان و بازرگانی ئەمەریکی و عێراقییەکان، تاڵانکردنی سەرچاوە داراییەکان. جێگری گوتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمەریکا هه‌روه‌ها گوتبووی: وەزیری دەرەوە پابەندبوونی ئەمەریکای بۆ کارکردنی نزیک لەگەڵ هاوبەشە عێراقییەکان بۆ پێشخستنی بەرژەوەندییە هاوبەشەکان وەک پاراستنی سەروەریی عێراق، پتەوکردنی سەقامگیریی ناوچەکە و بەهێزکردنی پەیوەندییە ئابوورییەکان دووپات کردەوە.